این سند سه لایه دارد: تعریف و توصیف (باشهر چیست و چطور کار می‌کند)، نمونهٔ عینی (باشهر اصفهان در عمل، با یک مطلب واقعی از سیگنال تا انتشار)، و قواعد و فرم‌ها (سیاست‌ها، خطوط سرخ، و قالب واحد انتشار).
۵ شهر پایلوت· دامنه: bashahr.ir· ۹۰ روز نخست
۰۱
تعریف — باشهر چیست؟
باشهر یک رسانهٔ محلی تحلیلی–خبری است که برای هر شهر یک نمایندهٔ آموزش‌دیده دارد و مسائل توسعهٔ آن شهر را پیگیری می‌کند. هر مطلب باشهر یک مسئلهٔ شهری را روشن می‌کند، صدای شهروند و مسئول را می‌آورد، و با یک «سؤال باز» به پایان می‌رسد تا در مطلب بعدی پیگیری شود.
باشهر مستقل است: نه پول نهادهای قدرت را می‌گیرد، نه تحریریه‌اش به آن‌ها وابسته است. تصمیم دربارهٔ اینکه چه منتشر شود و چه نشود، فقط در تحریریه گرفته می‌شود.
باشهر بازنشر خبر تلگرام نیستتلگرام فقط سیگنال می‌دهد. هر مطلب باید از تأیید مستقل و ویرایش انسانی عبور کند.
باشهر رپورتاژ نیستمحتوای حامی‌شده با برچسب شفاف منتشر می‌شود، اما هیچ‌وقت جای تحلیل را نمی‌گیرد.
باشهر کانال اطلاع‌رسانی رویداد نیستافتتاح پروژه و قطعی آب، فقط وقتی پوشش داده می‌شوند که یک مسئلهٔ توسعه‌ای را روشن کنند.
۰۲
توصیف — چطور کار می‌کند؟
نمایندهٔ هر شهر یک خبرنگار آموزش‌دیدهٔ محلی است که در همان شهر زندگی می‌کند. او هر روز سیگنال‌ها را از تلگرام محلی، تماس شهروندان، جلسات شورا و رسانه‌های محلی جمع می‌کند. هر سیگنالی که به تأیید مستقل برسد، به یک یادداشت خام ۸–۱۰ خطی تبدیل می‌شود.
این یادداشت از یک خط لولهٔ ثابت عبور می‌کند: پیش‌نویس با هوش مصنوعی، ویرایش انسانی، تأیید منابع، ساخت کارت، انتشار. هر مطلب روی سایت باشهر منتشر می‌شود، یک کارت برای شبکه‌های اجتماعی دارد، و یک «سؤال باز» در فهرست پیگیری ثبت می‌شود که تا پاسخ نگیرد رها نمی‌شود.
همهٔ شهرها یک قالب، یک فهرست موضوعی و یک ویراستار مرکزی دارند. سایت یکی است؛ شهرها با تاکسونومی جدا می‌شوند: bashahr.ir/shahr/isfahan
۰۳
فرم عینی — باشهر اصفهان در عمل
باشهر اصفهان یک سایت جدا نیست؛ یک تحریریهٔ یک‌نفره است که با یک ویراستار مرکزی در ارتباط است. این بخش نشان می‌دهد یک نمایندهٔ اصفهان در یک هفتهٔ کاری چه می‌کند و یک مطلب چطور از یک پیام تلگرامی به یک خبر تحلیلی منتشرشده تبدیل می‌شود.
نمایندهٔ اصفهان یک روزنامه‌نگار یا فعال رسانه‌ای ساکن اصفهان، با حداقل ۲ سال تجربهٔ نوشتن. دورهٔ ۲ ساعتهٔ باشهر را گذرانده و دسترسی «نویسنده» به سایت دارد — فقط برای پست‌های اصفهان.
یک هفتهٔ کاری شنبه: پایش سیگنال‌ها. یکشنبه: انتخاب یک سیگنال + تماس با ذی‌نفع. دوشنبه: یادداشت خام، پیش‌نویس AI، ویرایش. سه‌شنبه: انتشار مطلب اول + کارت. چهارشنبه: پیگیری سؤال باز مطلب قبلی. پنجشنبه: مطلب دوم. جمعه: مرور فهرست پیگیری.
سیگنالِ نمونه — شنبه صبح، از یک گروه تلگرامی محلی اصفهان
کوی امام، اصفهان: عکسی از ترک‌های عمیق در دیوار یک خانه منتشر شده. ساکنان می‌گویند این ترک‌ها در دو سال اخیر عمیق‌تر شده‌اند و به فرونشست نسبت می‌دهند. هیچ منبع رسمی این ادعا را تأیید یا رد نکرده.
خط لوله — از سیگنال تا انتشار
۱
شناسایی — شنبه صبح
نماینده پیام را می‌بیند و یک ساکن محله را با نام و شماره تماس شناسایی می‌کند.
۲
راستی‌آزمایی — شنبه عصر
تماس با ساکن، گرفتن عکس‌های بیشتر، تماس با یک کارشناس زمین‌شناسی از دانشگاه اصفهان. نام و سمت هر دو ثبت می‌شود. دروازهٔ اجباری
۳
یادداشت خام — یکشنبه
۱۰ خط: چه شد، که چه گفت، چه پرسشی بی‌پاسخ ماند.
۴
پیش‌نویس AI — دوشنبه صبح
با پرامپت استاندارد باشهر، پیش‌نویس ۵۰۰ کلمه در قالب ثابت.
۵
ویرایش — دوشنبه عصر
حذف یک آمار بی‌منبع، افزودن نام کارشناس، تنظیم تیتر به زیر ۶۵ کاراکتر. دروازهٔ اجباری
۶
بصری — سه‌شنبه
عکس اصلی: ترک دیوار (عکس ساکن، با اجازه). ساخت کارت عمودی.
۷
انتشار + ثبت سؤال باز — سه‌شنبه عصر
سایت → کارت → سوشال. سؤال باز در فهرست پیگیری ثبت می‌شود.
مطلب منتشرشده — آنچه مخاطب اصفهانی می‌بیند
ترک‌های عمیق در خانه‌های جنوب اصفهان؛ ساکنان می‌گویند فرونشست است
ساکنان محلهٔ کوی امام اصفهان می‌گویند ترک‌های دیوار خانه‌هایشان در دو سال اخیر عمیق‌تر شده. یک کارشناس زمین‌شناسی می‌گوید الگوی ترک‌ها با فرونشست سازگار است، اما برای تأیید قطعی به مطالعهٔ میدانی نیاز است.
زمینه
جنوب اصفهان در دههٔ گذشته با افت سطح آب زیرزمینی و فرونشست زمین روبه‌رو بوده. گزارش‌های رسمی این پدیده را تأیید می‌کنند، اما پیوند آن با آسیب به ساختمان‌های مسکونی معمولاً مبهم می‌ماند.
چه کسی چه می‌گوید
رضا محمدی، ساکن ۲۰ سالهٔ محله: «دو سال پیش ترک‌ها یک بند انگشت بود، الان به اندازهٔ یک وجب رسیده.» دکتر مریم احمدی، زمین‌شناس دانشگاه اصفهان: «الگوی ترک‌های کششی در این منطقه با فرونشست سازگار است، اما برای تأیید قطعی به دادهٔ GPS و مطالعهٔ میدانی نیاز است.»
تحلیل
اگر ترک‌ها به فرونشست مرتبط باشد، سؤال اصلی این است که ارزیابی ایمنی ساختمان‌های مسکونی بر عهدهٔ کدام نهاد است و چرا تاکنون هیچ گزارش عمومی از ایمنی خانه‌های این محله منتشر نشده.
سؤال باز: شهرداری اصفهان می‌گوید مطالعهٔ فرونشست در دست انجام است. این مطالعه چه زمانی منتشر می‌شود و آیا نتایج آن به ساکنان محله‌های آسیب‌دیده اعلام خواهد شد؟
کارت سوشال — همان مطلب، در ابعاد ۱۰۸۰×۱۳۵۰
نوار بالاباشهر · اصفهان تیترترکهای عمیق در خانه‌های جنوب اصفهان زیرتیترساکنان می‌گویند فرونشست است؛ کارشناس می‌گوید مطالعه لازم است تصویرترک دیوار، عکس ساکن با اجازه پایینbashahr.ir/shahr/isfahan · #باشهر_اصفهان
فهرست پیگیری — ثبت همان روز انتشار:
سؤال باز: زمان انتشار مطالعهٔ فرونشست شهرداری اصفهان
مسئول پاسخ: شهرداری اصفهان · مهلت پیگیری: ۲ هفته · وضعیت: در انتظار
۰۴
سیاست‌ها و خطوط سرخ
این بخش قواعد ثابتی است که بر همهٔ شهرها و همهٔ مطالب حاکم است — مستقل از فرم انتشار.
پنج اصل رویکرد توسعه
۱
مسئله، نه رویدادهر مطلب باید یک مسئلهٔ توسعه‌ای را روشن کند، نه فقط یک اتفاق را.
۲
پیامد برای شهروندهر مطلب باید بگوید «این برای زندگی مردم چه معنایی دارد».
۳
صدای چندگانهحداقل دو صدا: شهروند/ذی‌نفع + مسئول یا کارشناس. تک‌صدا ممنوع.
۴
پیگیری بخشی از محتواستهر خبر تحلیلی یک «سؤال باز» دارد که در مطلب بعدی پیگیری می‌شود.
۵
شفافیتمنبع، تاریخ، وضعیت راستی‌آزمایی همیشه ذکر می‌شود. رپورتاژ پنهان ممنوع.
پروتکل هوش مصنوعی
مجاز
تبدیل یادداشت خام به پیش‌نویس با قالب ثابت
خلاصه‌سازی اسناد طولانی (بودجه، مصوبه)
پیشنهاد ۱۰ تیتر — انسان انتخاب می‌کند
بازنویسی برای کارت سوشال
ساده‌سازی زبان اداری
ممنوع — خط سرخ
تولید نقل‌قول — هیچ جمله‌ای در گیومه از AI
تولید آمار یا عدد بدون سند
تولید تصویر از رویداد یا افراد واقعی
انتشار بدون ویرایش انسانی
پروتکل عکس
عکس اصلی الزامی است. مطلب بدون عکس منتشر نمی‌شود.
اولویت: عکس خودِ نماینده > عکس با اجازهٔ صاحب اثر > عکس رسمی با ذکر منبع.
کپشن اجباری: چه چیزی، کجا، چه زمانی، عکاس/منبع.
چهرهٔ افراد عادی: رضایت. کودکان: ممنوع بدون رضایت ولی.
پروتکل تلگرام
تلگرام منبع سیگنال است، نه منبع محتوا.
هر سیگنال باید به تأیید مستقل برسد و به یادداشت خام تبدیل شود.
قاعدهٔ ۲۴ ساعت: هر سیگنال یا ظرف ۲۴ ساعت به پیش‌نویس تبدیل می‌شود یا بایگانی.
سیگنال معلق هرگز منتشر نمی‌شود.
۰۵
قالب انتشار
یک قالب ثابت برای همه. هر مطلب، در هر شهر، از این ساختار عبور می‌کند.
تیترحداکثر ۶۵ کاراکتر — فعل دارد، نام‌شهر دارد لید۲ جمله: (۱) چه شد (۲) چرا مهم است تصویر اصلی۱ عدد + کپشن با منبع و تاریخ بدنه۴ بلوک ثابت: ▸ زمینه(۲–۳ خط) ▸ چه کسی چه می‌گوید(۲ صدا، نام و سمت) ▸ تحلیل(۳–۵ خط — «چرا» و «پیامد») ▸ سؤال باز(۱ خط — پیگیری می‌شود) برچسبهاشهر + موضوع + وضعیت (خبر / پیگیری / تحلیل)
بدنهٔ کل: ۴۰۰–۷۰۰ کلمه.
هر بلوک با یک تیتر کوچک جدا شود.
هیچ پاراگرافی بیش از ۴ خط نباشد.
جملهٔ اول هر بلوک، خودش پیام اصلی باشد.
سه قالب: خبر تحلیلی (۴۰۰–۷۰۰ کلمه، پیش‌فرض) · پیگیری (۲۵۰–۴۰۰، وقتی پاسخ یا تحول جدید هست) · یادداشت تحلیلی (۶۰۰–۹۰۰، هفته‌ای حداکثر ۱ عدد).
پرامپت استاندارد پیش‌نویس:
«تو دستیار تحریریهٔ رسانهٔ تحلیلی توسعهٔ شهری هستی. از یادداشت زیر یک پیش‌نویس با این ساختار بساز: تیتر (حداکثر ۶۵ کاراکتر)، لید دو جمله‌ای، زمینه، دو صدا، تحلیل، سؤال باز. کل ۵۰۰ کلمه. هیچ واقعیت، آمار یا نقل‌قولی که در یادداشت نیست اضافه نکن. جای خالی را با [نیاز به راستی‌آزمایی] علامت بزن.»
۰۶
اجرا — نقش‌ها، سنجه‌ها، ۳۰ روز
نقش‌ها
نقش
مسئولیت
تعداد
سردبیر
سیاست، دروازهٔ نهایی، مجوز
۱
دبیر شبکه
فهرست پیگیری، هماهنگی، تقویم
۱
نمایندهٔ شهر
شناسایی، یادداشت خام، عکس
۵
ویراستار
دروازهٔ ویرایش
۱
سنجه‌ها
سنجه
هدف ۹۰ روز
تعداد مطلب منتشرشده
۴۰ (۸ به‌ازای هر شهر)
نسبت تحلیل به خبر صرف
بالای ۷۰٪
پیگیری که پاسخ گرفت
حداقل ۵
نرخ بازنشر کارت
رشد ماهانه
بازدید یکتای ماهانه
۵٬۰۰۰
سنجهٔ اصلی «پاسخ گرفت» است، چون همان چیزی است که باشهر را از کانال‌های کم‌بازدید جدا می‌کند.
۳۰ روز نخست
۱
هفتهٔ اول — زیرساخت
دامنه، وردپرس ساده، تاکسونومی شهر و ۵ سرفصل، قالب مطلب.
۲
هفتهٔ دوم — پروتکل‌ها
سه سند (قالب انتشار، پروتکل AI، پروتکل عکس/تلگرام) + یک مطلب آزمایشی در هر شهر.
۳
هفتهٔ سوم — اصلاح و آموزش
اصلاح فرم بر اساس همان ۵ مطلب آزمایشی. آموزش ۲ ساعتهٔ نمایندگان.
۴
هفتهٔ چهارم — انتشار عمومی
ریتم ثابت: هفته‌ای ۲ مطلب به‌ازای هر شهر (یکی خبر تحلیلی، یکی پیگیری/صدای شهر).
دو تصمیمی که باید بسته شود
۱
آیا ویراستار مرکزی در ۹۰ روز اول همان سردبیر است؟
اگر نه، از ابتدا یک نفر تعیین شود — دروازهٔ ویرایش بدون مالک، فروپاشی پروتکل است.
۲
ریتم انتشار تأیید می‌شود؟
هفته‌ای ۲ به‌ازای هر شهر = ۱۰ مطلب در هفته. اگر سنگین است، پایلوت به ۳ شهر کاهش یابد: اهواز، اصفهان، مشهد — لنجان و حسن‌آباد فشافویه در فاز دوم.
